Isinulat ni: Rhian Ariana B. BelardeDibuho ni: Leurlee Sicat Mapapaisip ka talaga kung sino nga ba sa mga politiko ngayon ang tunay na tapat at may malasakit sa bayan? Sa tuwing nalalapit ang halalan, nagsusulputan ang mga mukha sa bawat sulok ng kalsada, nasa tarpulin at billboard, maging sa telebisyon at social media. Kumakaway, ngumingiti, at nang-aakit ng boto sa pamamagitan ng mga pangako na kadalasan nama’y napapako. Sa mga panahong ito, marahil, sila’y kumakatok sa bawat pintuan, bitbit ang kanilang mga plataporma. Mga programa na ika nga nila’y hindi lamang para sa ikabubuti ng mga mamamayan kundi pati na rin sa ikauunlad ng bayan. Mga pangako na paulit-ulit nang naririnig ng mga mamamayan na umaasang umunlad ang buhay. Pabahay, trabaho, edukasyon at kalusugan na kadalasan nama’y natatapos lamang sa salita. Tuwing eleksyon, hindi lamang plataporma o mga pangako ang lumalaganap, kundi pati na rin ang mga maling impormasyon, partikular na sa mga kandidato. Noong 2022, lumabas sa isang sarbey ng Pulse Asia na 90% ng mga Pilipino ang naapektuhan ng mga pekeng balita na may kaugnayan sa pulitika. Ito ay maituturing na banta sa katotohanan, maging sa matalinong pagpili ng mga mamamayan. Sa darating na halalan 2025, na gaganapin sa ika -12 ng Mayo, muling susubukin ang husay at pagiging mapanuri ng sambayanang Pilipino sa pagpili ng mga karapat-dapat na pinuno. Ayon sa datos ng Commission on Elections (COMELEC), mahigit 68 milyon ang rehistradong botante ngayong taon. Sa nakaraang eleksyon, umabot sa 83% ang voter turnout, ang pinakamataas na naitala sa kasaysayan ng bansa. Samakatuwid, inaasahan na magpapatuloy ang mataas na antas ng partisipasyon ng mga Pilipino sa darating na halalan. Sa muling pagtaya sa balota, tayo ang may pinakamalakas na boses na may kapangyarihang pumili ng tamang pinuno. Mahalagang suriin hindi lamang ang galing magsalita kundi ang tunay na track record, mga proyektong nagawa o mga batas na naipasa. Hindi sapat ang pagiging sikat, o ang pagiging anak ng dati ring politiko. Sa pamamagitan ng matalinong pagboto, ang bawat Pilipino ay ang magsisilbing daan sa pagluklok ng mga karapat-dapat na pinuno. Bilang mamamayan, ang pagboto ay isang pananagutan, isang karapatan na kailangang gamitin nang may pag-iisip at paninindigan. Marahil, ang ilan ay mayroon nang napupusuan. Ngunit naitanong n’yo na ba sa inyong mga sarili kung ang inyong kandidato ay may sapat na kaalaman, kakayahan, at tunay na malasakit sa bayan? Ngayong 2025, habang isinasaalang-alang ang tanong na ito, kanino mo ibibigay ang boto mo?
May The Wealthiest Win
By: Aljhur DangananPublication: Angelique Inlong As Filipinos partake in yet another determinant of the nation’s future, the imminent midterm elections have provoked candidates once again in exploiting their riches—a ploy to manipulate the minds of many. Around 439 complaints of vote-buying and abuse of state resources (ASR) were disclosed by the Commission on Elections (Comelec) as of May 8, less than a week before the elections. Money distribution and cash assistance were among the most common forms of such acts. Comelec remarked that those accused must undergo evaluation first in order to file a disqualification. Vote-buying is one of the principal causes in obstructing the electoral process. Yet, it remains pervasive in the democratic country, having been prevalent and widespread for years. Candidates roam around and hand out flyers with a 500 peso bill stapled, expecting a crucial vote in return. Not only are these ploys exploitative, but a direct giveaway of their character. A genuine leader with real credentials and platforms will not go out of their way to top the poll. Despite vote-buying being a violation of the Omnibus Election Code, there has been no effective strategy against such an act due to poor implementation and weak enforcement. The lack of initiatives has enabled this stratagem to influence and trick the minds of voters. One would think that a criminal offense would result in harsh consequences—but the situation here indicates otherwise. Alas, it is beyond doubt that the impoverished have been the ideal victims of these perpetrators. What was seen as their plea for help has now been turned into a culture of exploitation during election season. Even so, vote-buying interferes with the rights of citizens to freely decide who they will vote and hinders their ability to hold candidates accountable. The Comelec and its partners must work together to prosecute the perpetrators of these acts. Whether consequences or campaign instructions, they must put a stop to the rampant influence of vote-buying. Likewise, it is every voter’s civic responsibility not to let fraud, intimidation, and deceit tamper with their decision. Both the public and those in power must be aware and ready to blow the whistle on the culprits. No amount of “ayuda” must sway the crucial votes of the people. When our country is already marred with poor and corrupt governance, we must strive to move forward, vote our conscience, and elect those who are deserving. Failure to do so will only let the wealthiest win—and those who can actually serve their country will fall.
Salamat, Ma
Isinulat ni: Althea D. LoroDibuho ni: Leurlee SicatSinuri nina: Gng. Myra R. Jaime at Ayesha Salazar Sa paglukob ng kadiliman, liwanag ang madalas na unang hinahanap. Gagalugarin ang bawat sulok upang maaninag ang kahit kaunting kislap. Hahakbang sa kabila ng makipot na daanan; tutuloy pa rin dahil sa dulo nito ay may isang inang nakaabang. Dala niya ang init ng pagmamahal, isang kayamanang walang sinuman ang makatutumbas. Hindi na mabilang ang mga bagay na ginawa ng ating mga ina para sa ating kapakanan. Sa simula pa lamang, matinding sakripisyo na ang kanilang ginawa. Kahit ang isang paa ay nasa hukay na, tayo ay kanilang isinilang upang mabigyan ng pagkakataong masilayan ang mundo. At hindi pa roon natatapos ang lahat. Ibinigay nila ang ating mga unang pangangailangan: pagkain, damit, at tahanan. Kasabay nito ang mga aral o payo, paniniwala, at tradisyong humulma at huhulma sa ating pagkatao. Sila ang una nating naging guro, kaibigan, at tagapagtanggol. Mula sa unang iyak hanggang sa unang lakad, sila ang kaagapay. Marami na rin ang naging mga bansag sa kanila. Simula sa ilaw ng tahanan hanggang sa maging hero, idol o lodi, reyna, at marami pang iba. Ang mga pangalang ito ay hindi basta-basta imbento lamang. Bawat salita ay naglalarawan sa kanilang kadakilaan. Hindi natatapos sa pagkabata ang kanilang pag-aaruga. Kahit sa pag-apak natin sa pinakasensitibong yugto ng ating mga buhay, nariyan sila, patuloy tayong sinasamahan. Tunay na ang pagiging teenager ay hindi madali; hindi lamang para sa ating kabataan kundi para na rin sa mga magulang. Sa panahong ito kung saan hinahamon tayo ng mga pagsubok, pilit nila tayong inuunawa. Sa dami ng sinasabi ng lipunan, sila ang ating sandigan. Sa mundong mapanghusga, sila ang tatanggap sa atin nang buo at walang pag-aalinlangan. Gaano man kaingay ang paligid, ang kanilang mga yakap ay magbibigay ng katahimikan sa ating mga puso. Yakap na bumubulong na huwag mag-alala dahil sa kahit na anong oras at pagkakataon ay mananatili sila. Suporta. Isang bagay na mahirap ibigay para sa iba ngunit walang sawang ipararamdam ng isang ina. Makatapos man tayo sa ating pag-aaral, matanggap man tayo sa ating mga trabaho, o makabuo man tayo ng sarili nating pamilya, ang ating nanay ay palaging nakatanaw sa atin. Dekada ang kanilang ibinuhos upang matulungan tayo sa ating mga pangarap ngunit lahat ng pagod ay mawawala kapag nakita nila tayong masaya at kuntento na. Hindi madali ang buhay; may mga pagkakataong magtatampuhan, mag-aaway, at haharap sa matinding problema ngunit kaya nilang bitbitin ang lahat para sa kinabukasan ng kanilang mga supling. Oo, sila’y mapapagod ngunit muling babangon. Magagalit ngunit magpapatawad. Maghihirap ngunit magmamahal. Ganyan katamis ang kalinga ng isang ina. Kasama sa bawat pagkakataon ng buhay, mula pagkabata hanggang pagtanda, subalit kailanman ay hindi magsasawa. Ating isaisip at isapuso ang kanilang ngiti sa kabila ng panghihina, sakripisyo sa kabila ng hirap, at pagmamahal na walang katulad. Iparamdam natin na lubos ang ating pasasalamat sa kanilang mga ginawa para sa atin. Ang simpleng “mahal ko kayo,” ay maikli ngunit sapat na upang makapagpaluha sa isang ina. Idagdag pa ang “po” at “opo”, pagmamano, paghalik sa pisngi, at pagtulong sa gawaing bahay. Magaan man ang mga bagay ito, mabigat na ang kahulugan nito para sa ating mga nanay. Ito ay nagsisilbing palatandaan na ating pinahahalagahan ang kanilang pagsisikap at pagtitiyaga sa pagpapalaki sa atin. Ngayong daraan muli ang araw ng pinakamagigiting na babae sa ating mga buhay, sabay-sabay nating ibalik ang sinag ng kanilang liwanag. Salamat, Ma—Maligayang Araw ng mga Ina!
𝗔𝗚𝗛𝗔𝗠𝗮𝘇𝗶𝗻𝗴 𝗘𝘅𝗽𝗲𝗿𝗶𝗲𝗻𝗰𝗲: 𝗬𝗼𝘂𝗻𝗴 𝗺𝗶𝗻𝗱𝘀 𝗲𝘅𝗽𝗹𝗼𝗿𝗲 𝗳𝗼𝗼𝗱 𝘀𝗲𝗰𝘂𝗿𝗶𝘁𝘆 𝗮𝘁 𝗜𝗥𝗥𝗜
As part of the National Festival of Talents’ “Cliniquing” program under the AGHAMazing category, a special educational tour was held at the International Rice Research Institute (IRRI) in Los Baños, Laguna today. This enriching experience gathered young science enthusiasts from Pasay City National Science High School including Zyriel Josh Coronel, Ellyza Esteban and Xhian Miguel Alsola along with their science teachers including Aizah Agub, Rosalinda Sinsuan, Shannen Dorothy Gomez, Shiella Mae Narzoles, Christian Jayvon Laluna, Mae Claire Siguros, Maria Theresa Estilong, and Jenny Alingod for a day of scientific exploration and research planning focused on food security—one of the most pressing global challenges. The event was made possible through the collaboration of the Department of Education and IRRI, then featured a guided tour led by Dr. Rhowell N. Tiozon Jr., a Postdoctoral Fellow specializing in Consumer-driven Grain Quality and Nutrition at IRRI. With his expertise, Dr. Tiozon offered participants an in-depth look into the current state and future direction of rice research and its critical role in sustaining global food systems. 𝗔 𝗧𝗼𝘂𝗿 𝗼𝗳 𝗜𝗻𝗻𝗼𝘃𝗮𝘁𝗶𝗼𝗻 𝗮𝗻𝗱 𝗜𝗺𝗽𝗮𝗰𝘁 Pascians were given access to some of IRRI’s most advanced and essential facilities: – Grain Quality and Nutrition Center: Here, students learned about the technologies and methodologies used to evaluate rice grain properties—such as taste, texture, nutritional value, and cooking behavior—that influence consumer preferences and marketability. – Rice Genebank: Participants witnessed IRRI’s vast collection of over 130,000 rice varieties from around the world, conserved to ensure genetic diversity and resilience against future challenges such as climate change and disease outbreaks. – Rice Fields: The visit to the experimental rice paddies allowed students to observe field trials and understand how research is translated from lab to land. – Seed Viability Testing Laboratory: In this facility, they learned about the importance of seed health and storage techniques in maintaining crop reliability and long-term food security. 𝗔 𝗠𝗶𝘀𝘀𝗶𝗼𝗻 𝘁𝗼 𝗥𝗲𝘀𝗲𝗮𝗿𝗰𝗵 The highlight of the day was an interactive session where students were tasked to develop their own research plans centered around the theme of food security. Guided by their tour experience and the insights shared by Dr. Tiozon, each group presented innovative ideas ranging from climate-resilient rice breeding and sustainable farming practices to enhancing rice nutritional content. Dr. Tiozon provided constructive feedback on each proposal, mentoring the young researchers on how to strengthen their scientific methodology, align with real-world agricultural challenges, and focus on community impact. 𝗜𝗻𝘀𝗽𝗶𝗿𝗶𝗻𝗴 𝘁𝗵𝗲 𝗡𝗲𝘅𝘁 𝗚𝗲𝗻𝗲𝗿𝗮𝘁𝗶𝗼𝗻 The cliniquing session aimed to immerse students in real-world science while nurturing their potential as future researchers, innovators, and policymakers. It also highlighted the role of institutions like IRRI in shaping a more secure, equitable, and sustainable food future. As the students left IRRI’s campus, they carried with them not only scientific knowledge but a renewed sense of purpose—to contribute to solving one of the world’s greatest challenges through science, research, and collaboration.
𝗣𝗮𝘀𝗰𝗶𝗮𝗻𝘀 𝘃𝗶𝘀𝗶𝘁 𝗜𝗥𝗥𝗜
As part of the National Festival of Talents, AGHAMazing cliniquing at the International Rice Research Institute (IRRI) in Los Baños, Laguna, Pascian researchers explored key research facilities, including the Rice Genebank and the seed viability test laboratory, gaining insights into advanced agricultural innovations and were guided by Dr. Rhowell N. Tiozon Jr., Postdoc Fellow, Consumer-driven Grain Quality and Nutrition, IRRI. Researchers were tasked to develop a research plan focused on food security, to present their ideas to Dr. Tiozon for evaluation earlier today.
𝙃𝘼𝘽𝙀𝙈𝙐𝙎 𝙋𝘼𝙋𝘼𝙈!
Publication: Ysabel Celestial Tagon After two days with four rounds of voting, the College of Cardinals has successfully elected a new pope. Robert Francis Cardinal Prevost, OSA, now officially recognized as Pope Leo XIV, has been chosen to serve as the supreme pontiff and the spiritual leader of the Catholic Church, succeeding Saint Peter. Pope Leo XIV, known for his deep commitment to faith and service, continues his mission of strengthening the church through thoughtful leadership in bishop selection, has now become the first Vicar of Christ from the United States of America and the 267th Bishop of Rome.
World Press Freedom Day
Patnugot: Reisha Uy Ngayong ika-3 ng Mayo, ating ginugunita ang World Press Freedom Day. Ang malayang pamamahayag ay hindi lamang para sa karapatan ng bawat mamamahayag, kundi para rin sa karapatan ng bawat mamamayan na malaman ang katotohanan. Nawa’y ang bawat katotohanan na inyong malalaman ay inyong magamit upang mapanatili ang demokrasya at katarungan sa ating lipunan.
Para sa mga Manggagawa, Para sa Masa!
Isinulat ni: Dahlia AgananDibuho ni: Leurlee Sicat Taong 1903, Ika-1 ng Mayo ang unang selebrasyon ng ‘Araw ng mga Manggagawa’ matapos magsagawa ng kilos-protesta ang unyon ng Union Obrera Democratica de Filipina (U.O.D.F.) kasama ang daang libong manggagawa mula Tondo patungong Malacañang upang iboses ang kanilang mga hinaing, mula sa artikulo ng National Library of the Philippines. Ang taunang pagdiriwang ng ‘Araw ng mga Manggagawa’ ay pagpapahalaga sa kanilang papel sa ekonomiya ng lipunan. Gayunpaman, hindi lingid sa kaalaman ng nakararami ang patuloy na paglaban ng bawat manggagawang Pilipino para sa pantay, makatao, at makatarungang sahod at kondisyong pangtrabaho. Kasabay ng paglipas ng panahon ay ang maraming pagbabago dulot ng modernisasyon na lubusang nakaapekto sa lagay sa buhay ng bawat manggagawa at sa kanilang mga pamilya. Kung ihahambing ang kalagayan noon sa kasalukuyan, tila walang gaanong nagbago sa pinaglalaban nilang makamtan. Para sa dagdag-pasahod at patas na pagtingin at benepisyo sa mga manggagawa, hindi sila natitinag sa kabila ng pagod at hirap ulang marinig ang kanilang mga tinig. Noon pa man, dagdag-pasahod na ang isa sa mga nangungunang isyu sa lakas paggawa. Dulot ng kahirapan at desperadong paghahanap ng pagkakakitaan, karamihan ay nagtitiis sa liit ng pasahod. Sa kasalukuyan, P645 ang itinalagang minimum wage kada araw ng mga manggagawa, ngunit hindi pa rin sasapat sa dami ng mga nagtataasang bilihin at bayarin. Bunga ng magkakasunod na petisyon sa pagtataas ng pasahe sa LRT-1 at dyip, minamadali ng Trade Union Congress of the Philippines (TUCP) si Pangulong Ferdinand Marcos Jr. upang maipasa ang panukalang pagtataas ng P200 sa minimum wage ng mga manggagawa, ayon sa ulat ng ABS-CBN News. Bagaman nagpapatuloy pa rin ang ilan sa mga isyu sa lakas-paggawa, hindi maikakailang ang paunti-unting pagbabago ay ang simula ng progresibong hakbang mula sa paurong at palubog na kalagayan noon. Ang pakikinig sa boses ng taong bayan na binubuo ng mga manggagawa sa iba’t ibang sektor ng lipunan, at ang pagtaguyod sa kanilang karapatan ay ang simula ng pagbuwag sa tanikala ng kahirapan. Sa paggunita ngayon ng Araw ng mga Mangggawa, hindi matutumbasan ng isang araw na pahinga, pasasalamat, at pagpupugay sa kanilang sakripisyo at pagod sa araw-araw bilang mahahalagang pundasyon ng ekonomiya ng bansa. Hindi lamang sa mga salitang kayang bigkasin ng mga labi maipapakita ang pakikiisa sa kanila, ngunit pati na rin sa progresibong pagpapalakad at pakikiisa sa panawagang matagal na nilang inaasam—ang kaligtasan at kaayusan ng kondisyon sa pagtratrabaho. Ang pagsulong ng mga batas na para sa mga manggagawa ay pagpapaunlad sa kalidad ng buhay ng bawat Pilipino. Mga sanggunian:https://web.nlp.gov.ph/labor-day/https://www.abs-cbn.com/…/wage-hike-up-to-regional-wage…
Maligayang Araw ng Paggawa
Dibuho ni: Leigh Ann Prado Maligayang Araw ng Paggawa mula sa Ang Liwanag! Dahil sa mga kamay na kumakayod, may mga pangarap na unti-unting natutupad.
Pope Francis died on April 21, 2025
Publication: Xyrel James Canonoy Pope Francis, the 266th leader of the Roman Catholic Church and the first Latin American and Jesuit to assume the papacy, died on April 21, 2025, at the age of 88 in the Vatican’s Casa Santa Marta.  Born Jorge Mario Bergoglio in Buenos Aires, Argentina, he became pope on March 13, 2013, succeeding Pope Benedict XVI. Throughout his papacy, Pope Francis was known for his progressive views and efforts to address institutional issues within the Church. He condemned clergy sexual abuse cover-ups, advocated for migrants, raised concerns about climate change, and supported civil unions for same-sex couples. He also called for the abolition of the death penalty and labeled the treatment of Indigenous students in Canadian church-run schools as “genocide.” Despite his reformist stance, he maintained certain traditional Church values.  Francis experienced multiple health complications, including lung issues from his youth and recurrent respiratory infections, which led to several hospitalizations in recent years. He had previously suggested he might retire due to health concerns. His papacy was marked by both significant reforms and profound challenges in modernizing the image and operations of the Catholic Church.  Cardinal Kevin Farrell, Camerlengo of the Apostolic Chamber, officially confirmed his death and began the ceremonial process which includes defacing the papal ring and initiating the procedures to select a new pope within three weeks.  Pope Francis leaves behind a legacy defined by compassion, controversy, and commitment to modernizing the Catholic Church. May he rest in peace.